alingwanan ko … pinabli

(balon nobela)
manonton dalan

“aaay .... parad siyak ya.... uhmmm ambalbalingit .... isa ....dua ... talo .... labindua.... wala ni kahoy .... tsokolati .... salamat”

ngalngali nalupoy iray pueg nen bebe, naaninag moy mata ton atalikepkepay liket kalaktip toy manparparuk ya pagew. agto napukpukan iray taklay ton inkawewet tod tenten nen elly “uhmmmm ... ttssuupp... salamat .... untan pa komon agka makalingwan” insalar to tan inkulandit ton intagey toy sakeya sali to ya ituturo na atageya mukor(high heels) so sagur. pakep ya anggapoy singaw... mankirlap iray ikaw ton tibukel ya amputin nanlaktipan ya balitok ya kampis na bennek.

say malangwer nin sinag na agew so angiter na sinag na mata ton makuyep ya singa angipayawar na panangaron manandu. saray luway liga manin-inut ya unagos ya antis ya naburbur tinelmeray tangan nen elly ... salamat kuanton imbibil...inyepas toy sakey ya lima to insanto inpauyas so tamuro to ed kawanan ya mata to akataruk so matanino(eye shadow). akaimis iray masamsamit tan misteryoso ya sikala-labat so makatalos...insan insalar toy ulo to ed pagew nen elly... saray esaes so nanari ed luyag tan sanpaminsan ya ... korotokooooo... korotokooo daray malapati.

aplos-aplos nen elly so buek ton anggad lawis ya walay akagulgulis( highlights) ya singa buek na mais. nadadaplis daray gametgameto so pinpinon baog na beneg ton say kapaldua ag-akagamor na lakap na abel. no mandiskansoy lima to et naibesngaw toy ...mmmm...mmmm.

say kawes to agmasiblet ed saray matan maparayew. akapalday amputi ... sakeya dakulap labat so sulok piyan nadaplis na matan masibeg so aping na sanagin bulan. say tagey to pinpinon rosas ya abel singa samay iket ya pansayot na similyan bangus... anggad ngalungaluan... anggapoy kuwelyo... diyad pagew so walay duaran dosas ya amputi ... dugarugan salampitawen turay matudyon matan akapalkap ed malaela-uhmmmm ya timmubod pagew . si elly akapantaloy 32x32 buek na karnero ya andeket tan polon ambalanga, sapatos andeket tan balon puklis.

“iyan ko manayad plurera(flower base) piyan untayak so balingito tan mabayag ya nalenes; amay tsokolati diyad abong na betel; loob kanin magano ... decaf may kapim anto ... agmula eekalen tay sapatos mo”... kaloob nen elly ... “uhmmm ... agtaka nalakap ya maong niman ta ... umpan walay makanengneng kababaing...uhmmmmmm..aaah”

“uh... hmmm... uh ...hmmmm” “ oh! auntie cely... masantos ya kabusan ed sikayo... kumusta la” “ maong labat... unlaak ed paway ta manpanisak insan salugen ko ramay tanaman ko piyan masalumpapak ... manbubunga met laray talon , kamatis tan apayas... aay maong labat yan pakalinglingwanay kesaw ... sigi anak taynanan takinid tad ... bebe ... bebe ... iyalaan moy kapi tan patopat si elly”... “ ipapapetang kola ma” wala ni pausil nen auntie cely “ kumusta laramay agagim ...” “ maong met auntie..”

ginerger nen lyn so patupat, animeran parti ... inyan tod plato ya walay platito ed pegley ya walay karga ton ripinado tan melanting ya kap ya walay gatas na baka. akayurong lay elly, kaarap toy dosas ya walad plurera ... inapag –apag nen bebe so rosas, ginawa ton apatira, sakey ed kusina, sakey ed sala, sakey ed dukulan to tan sakey ed banyo ... nitan lay beben ampatut toy plato tan gemgem toy kapi. wala ni angub insan to ingaton so plato tan kapi. amawil ed kusina ta angala na para ed sikato. pinatogtog toy estirio ... insan aki-abay... akisalar .... kaparay seban ponti... susubuan nen elly... singa uken ya mandidilakot na patopat. kamamantaan indukol tolay ulo tod ulpo nen elly...pupuyok-puyoken toy eges to.
“hehehehehehe ... nakikiyak ditan” inkarot toy marinrintek “ agiii...apilat amoy baog kod saman” “no gawaen mo nitan ketketen taka ... biiiii “ mandialat si bebe, inanguban dan tampol... “uhmmm..hehehemmmm” agto manaya makakarot no mi-aanguban. .. balet manguramot.

”diya kala mangugto ta walay iluluto nen mamang ya lauya karuman to nin ilalambong, anlemelemek la.... wala met so patatas, repulyo tan samay laman nayari mangibiig ta gawaen ya kari-kari antak labalabay mo man ... atan no walay laen mo”

“ sigi... gala ta manaliw tay isabong ed karikari ” “ alagar ka ta mansalatak ni” kapaway to akapantalon tan kamisitan dapul, telektelek... imis-imis ...” bagay ed sikatan ta andurukey so salim ... alam lay sapatos mo ta unalis tala ...” wala ni paluglugtot ton limmad kuwarto to.

“maaaa ... unla kamid tindaan manaliw na pising” “ magano kayo labat ta asingger lay ugto ... tepet yoy junior no labay toy mila ta karuman manpapasaliw na bulpin tan papil” ebat nen auntie cely. aanapen day junior balet limma amon nantiwengtiweng o migagalaw na nintendo... no alagaren da umpan agda nasambot so panluto nen auntie cely kanyan nanpaknaan dalan isaliwan.

limmugan irad traysikel, pasikat...wala ni isterio to, talura so makayurong balet akitungtung si elly ya agla manudukduk na pasahero piyan maples so isabi da ed baley. makaatot-atot dimad patakdangan, andukedukey nimet... atelek irad ungol. progreso lay tindaan natan ... anggapo laramay lingaling... wala rad sirum anggan tiagew o uran marakep nin siyansiyay lakuan. wala ray ugugaw ya misalsalukoy awiten da kunoy bayong mo tan itdan moray isaliw day halohalo. dakel ya nasaliw ya pisipising wala ni malangwer ya niyog ya amay kakayuren kasumpal mon inumey tabol to belangen da insan itdan da kay kutsara. karkar moy kutsara .... ay mananam ya magatan... uhmmmmm... sakey ni....halohalo ya walay langka, niyog, bukel na agayep, sago tan ayskrim... magano kan unkaranting ed sayan suyok na mundo

“bebe ... akinet wadya tad lakuay sira... abaluan kuno pising so saliwan ta ... nitan si panginaen kon koring ya managlakoy sira” ... agto napukpukan so balikas to no nanengneng tuwak tan ya panginaen ko... nanonotan to kunoy laki to ta kaparparak kuno.

“ellyyyyy.... kapigay insabim anako .... antoy labay mo alalo ... alama...bangus... ayay alalo walay epas ton limay piso” analiw kami taloran kilon alalo, amina alama tan waloran bangus. anggano ibaga ton walay epas to bayaran konin siyansiya na susto piyan makakaliket met. kapangiderew nen tiyak inawat na sakeya ugaw ya misasalukoy... “siak la kuya so mangawit” kuanton pakaskasi... “sigi ... sirin” inkuan ko. balibali manaya no walay kaibam ya mansaliw ya peketpeket ed lawis mo singa unsasaboy dalam ... mabetbet lay sigi ... alingwanan kulay untawal... agmuni nalilikas ya dakel lay asaliw mo ta wala ray tagabitbit ... andi agda ibatik ta kabat dak...kakanayon kuni ratay arum.

“ bebe anto ni alingwanan ta .... aah... amay bulpin tan papil” pinirit koy eleng to insan tinepet ko no antoy labay to... singa ngongo ya say kuanto “angiii... yabay ngoy ... muto, ngundandit, ngan ngikoy” hehehehehehehehehe... manbalbalangay aping to... ttssuupp ...mankulkulirep kalamor... ngalngali la unterter iray linget to...akaimis na makulkulnet.
pinusan koy muling to ... mankindat agi.

kasumpal min nansaliw, anawag na traysikel may kaiba min ugaw, dinerewan ko met lay malaem ya no nanengneng to ak lamet mipuligesgesan ya sikatoy manbitbit na saliwen ko... suki so tawag mi... aliwan satan labat ... asikaso to ka. marakep so kakasempet ta palusor agnairapan so makina. marikit ni drayber... mapmaples ya manpabatik... mansassyok, agni manpriprino... siyak lalaingey manpriprino tan ampuspusisaw iray gamet nen bebe ed kamemesmes tod limak ... no wala siguroy sinaliw min mangga unsiyan may bukel ... nalolo. aka-angesak na daiset nen limmoob kamid kabatuan ...agto makapanpabatik na maples ta unbungkatot o nabogbog so timol to. saray ugugaw met ed satan manusilan ira ... kuya elly laran kuya elly untan met ya ibabando ray atsi ran bebe...
atsiii bebeeee...

kaepas nen bebe bubunugan tora laramay ugugaw na kendi, puto, kundandit tan prutas... magsibitbit na supot ya iyakar dad loob. dugaruga so insabi mi... manluluwag lay kaldo, abelang lay repulyo tan patatas para ed lauya ... apano lay abong... dakel so dimmagop ya kakanayon. isublay so lutoy karikari. diyad nengneng ko walani natilak a pandeman anggad niluto. .. wala ni pulutan... on... wala laray aka-dungod demonyo ya susukatey gurabis. tinawag toak nen bebe itdan kura kunoy kaldo iramay maninuman tan pulutan da. tampulak met ya anumpal ... “atan maong kayo met manayan manangkaili” kuanton inlurey.

saray bisita miran mamarikit so aangub-anguben daramay rosas, sakey ed sikara so akikerew na sakey, inkuan ton manpalukak na pagew, iliing to kuno ray panangaron
inkaindan, sepsepen toy ermen, saltan toy ligan manandu ... no nalenes kunoy rosas ed dakulap mo et walay yubuyub so pagew mo. labay to nin basaen so kapalaran ko balet agko inkaskaso ta kaplesay panagluto...agaman untan inyesaes kon diyad maminsan nayarin basaen toy maletey kon kapalaran tan tinapik koy takeb to ... akaimis, ya walay anengneng ton labalabay ton iyapag ed telek kon layag.

nattag so linak nen ... “ galila mangan tila “ imbando nen auntie cely, napnoy kalasakas na kubirtos so sanka-abungan katekep toy garakgak tan esaes na uges ya mantatawag na grasiyan man-al-alingasew ed kaldero tan sayap. pati siyak man-il-ilolak lan nakaplas na supas so teek kon asingger lan naakgaan... tambalen kolad akmon tan sigam ya mareen... insan ko ilinggas ed kinen bebe... napaer ya amina liliknaen. alay liket kon naiimatunan iray totoon marmarlang so mataran naabet na samit na alingasew na masamit ya panangan... aay! no untan so estadoy awawey da et anggan siak ya naynay so taya.

“ánako mangala kalay platum ... tawayan mo may lutuk ya lauya o amay pinapaitan ya iloko” inkuan nen auntie cely. angalaak na yaong insan ko kinargaay pinapaitan... aay! mananam ya talaga dugarugay paito ... tinerak koy sili ... asuten toy pureg o paksiyaten toy panateng mo ... kon todoy sibok ed dagem ... insan mo patumbukay ambetebetel ya danum o no sikayo atsi/kuya amay malamoy ya demonyo.

agko naimano, inyalaan toak la manaya nen bebe na platu, pinili to ramay laman na karikari tan inaruman toy pising, wala met may inkalot ya alalo tan ginalip ya kamatis tan sibuyas... siopa met kasi uneyas ed saya. say walad nonot koso masarag laray masisimpit ya imis ya ipangan... aay laseg kan ugaw... manpataba ka piyan walay laban mod puyat. nen bigla ton tinapik so muling ko ... “ooy mangan kala...agmo ay-ayamen” inkuan nen bebe.

“agkayo ... umbabaing ... pawil kayo mangala kini.. no naupot manluto tayo lamet” kuanen auntie, kasumpal ton embesngaw singa atenyeg so mesa tan kimmasil so kalasakas na kubirtos...pisssk...pisssk.... mantutumbukay lukas na inumen... adasig iran manlagar na terter ... liling-lingis-lingisen dak ya iimisan ... ikakawey ko met so limak no naerel ko ray linggis da... wala niray unsamar ed siak ya unlakap ... eyesaes ko met so “salamat”.

anggan anto kaman ya gawagawa et walay kasumpalan anggan panangan. sansakey laran mamatanir. aray arum walay balkot dan palamis o umbayes iray yaong ya panginan day parad atilak ed abongda ya manalagar kalamor na paabet. saray arum mangi-iba ran manuras na plato, kaldero, sayap, baso tan manlinis na kusina... aratan so walay akalaem ya isempet da.

manguyguyuray biluket tan liwawa nen aka-alis laray bisita, masyadoy pasalamat nen auntie. “anako agkani unsesempet ta unsabi ray kakapinsan nen bebe ed ama... labay dakan nakabat... kanyan mamainawa kanid tan” “ on auntie inkuno tola ed siak niman”
talagan naekal so baibaing mo no si auntie cely so katongtong mo ... uringkopiya(carbon copy) toy bebe ed ugali ... diyad gana agmakakiking si auntie diyad tagey labat apayungan la.

inyurong kod sopa singaak tatali-keb-kebay lirep, naimano nen bebe katon, ‘diman kala naugip ed kuwartok... umpan mabayag niran unsabi .. ttssuupp.....uhmmmmm....ta wala ni gawaen mi nen mamang”


o anto inararok ya kabaleyan ... asingger lan unsabi may mika labin anem ya bekta na “kuwatit agka makupit” kanyan iparungtal ko layay untumbok ya nobela “alingwanan ko pinabli”... untan pa komon ta nailiing koy salita tayon pangasinan anto. sarayay untumbok ya estorya et salien kon itday daiset ya panangaro. insulat ko ya parad sikayo ed say asalitan agew na puso no siak so tepetan yo agew-agew so agew na puso, angga man untan “ MALIGAN AGEW NA PUSO ED SIKAYON AMIN”. md